ఆరోగ్యానికి మొదటి మెట్టు: మంచి నిద్ర

ఆరోగ్యానికి మొదటి మెట్టు: మంచి నిద్ర

డా:బీ.ఎస్.చక్రవర్తి

 మన మెదడు మన శరీర బరువులో కేవలం 2% మాత్రమే.

కానీ అది మనం తీసుకునే మొత్తం శక్తిలో దాదాపు 20% వినియోగిస్తుంది.

అంటే తన పరిమాణానికి పది రెట్లు ఎక్కువ శక్తిని ఉపయోగిస్తూ, రోజంతా నిరంతరం పనిచేసే అద్భుత అవయవం మెదడు.

మన శరీరంలోని హృదయం, ఊపిరితిత్తులు, మూత్రపిండాలు, కాలేయం వంటి అవయవాలు కూడా 24 గంటలు పనిచేస్తూనే ఉంటాయి. కానీ మెదడు చేసే పని విభిన్నం. అది కేవలం శరీరాన్ని నడపడం మాత్రమే కాదు —

మన ఆలోచనలు, నిర్ణయాలు, భావాలు, జ్ఞాపకాలు, మాటలు, ప్రవర్తన అన్నింటినీ సమన్వయం చేస్తుంది.

మన వ్యక్తిత్వం, మన సంస్కారం, మన ప్రతిస్పందనలన్నీ మెదడు పనితీరుపైనే ఆధారపడి ఉంటాయి.

ఇంత పెద్ద బాధ్యతను మోయే మెదడుకు సరైన విశ్రాంతి అవసరం.

ఆ విశ్రాంతి రూపమే నిద్ర.

నిద్ర అనేది ఖాళీగా పడుకోవడం కాదు.

నిద్ర సమయంలో మెదడు ఒక ప్రత్యేక స్థితిలోకి వెళుతుంది.

రోజంతా వచ్చిన ఒత్తిడి, భావోద్వేగాలు, సమాచారాన్ని పునర్వ్యవస్థీకరిస్తుంది.

జ్ఞాపకాలను నిల్వ చేస్తుంది.

అవసరం లేని సమాచారాన్ని తొలగిస్తుంది.

నాడీ కణాల మధ్య సంబంధాలను సరిచేస్తుంది.

శరీరంలోని హార్మోన్లను సమతుల్యం చేస్తుంది.

నిద్రలో ఉన్నప్పుడు గుండె వేగం తగ్గుతుంది.

రక్తపోటు స్థిరపడుతుంది.

కాలేయం, మూత్రపిండాలు, జీర్ణవ్యవస్థ మరమ్మత్తు పనులు చేస్తాయి.

రోగనిరోధక శక్తి బలపడుతుంది.

శరీర కణాలు పునరుద్ధరించబడతాయి.

ఇలా చూస్తే నిద్ర అనేది శరీరం, మెదడు రెండింటికీ మరమ్మత్తు సమయం.

ఒక రోజు నిద్ర తక్కువైతే పెద్ద సమస్య ఉండకపోవచ్చు.

కానీ రోజూ నిద్ర తగ్గిపోతే మెదడు అలసట చెందుతుంది.

దీని ప్రభావం మొదట మన ఆలోచనలపై కనిపిస్తుంది.

ఏకాగ్రత తగ్గుతుంది.

తప్పు నిర్ణయాలు పెరుగుతాయి.

చిన్న విషయాలకు కోపం వస్తుంది.

భావోద్వేగ నియంత్రణ తగ్గుతుంది.

జ్ఞాపకశక్తి మందగిస్తుంది.

కొంతకాలం తర్వాత

రక్తపోటు పెరగడం

చక్కెర వ్యాధి

బరువు పెరగడం

ఆందోళన, డిప్రెషన్

గుండె సమస్యలు

వంటి దీర్ఘకాలిక సమస్యలు వచ్చే ప్రమాదం పెరుగుతుంది.

సాధారణంగా 15 నుంచి 60 సంవత్సరాల మధ్య వయస్సు ఉన్న వారికి రోజుకు 7 నుంచి 8 గంటల నిద్ర సరైనదిగా భావించబడుతుంది.

6 గంటల కంటే తక్కువ నిద్ర నిరంతరం ఉంటే మెదడు పనితీరు తగ్గుతుంది.

అలాగే 9 లేదా 10 గంటలకు మించి నిరంతరం నిద్రపోతే అది కూడా శరీర లేదా మానసిక సమస్యలకు సంకేతం కావచ్చు.

నిద్ర నాణ్యత కూడా అంతే ముఖ్యము.

ఒకే సమయానికి పడుకోవడం, ఒకే సమయానికి లేవడం

రాత్రి ఎక్కువ వెలుతురు, మొబైల్ స్క్రీన్ దూరంగా పెట్టడం

సాయంత్రం తర్వాత కాఫీ తగ్గించడం

నియమిత వ్యాయామం చేయడం

నిద్ర గది ప్రశాంతంగా ఉంచడం

ఇవి అన్నీ మంచి నిద్రకు సహాయపడతాయి.

నిద్రను విలాసంగా కాక అవసరంగా చూడాలి.

మన మెదడు రోజంతా పనిచేసే ప్రధాన నియంత్రణ కేంద్రం.

దానికి సరైన విశ్రాంతి ఇస్తేనే మన ఆలోచనలు స్పష్టంగా ఉంటాయి,

మన నిర్ణయాలు సమతుల్యంగా ఉంటాయి,

మన భావాలు స్థిరంగా ఉంటాయి.

సరిగ్గా నిద్రపోవడం అనేది ఆరోగ్యానికి మొదటి మెట్టు.

నిద్రను కాపాడటం అంటే మన మెదడును, మన మనసును, మన జీవితాన్ని కాపాడటమే.